USG pediatryczne

USG tarczycy dziecka

USG tarczycy u dzieci stanowi metodę obrazowania, która często jest wybierana jako pierwsza w uzupełnianiu diagnostyki stwierdzonych zaburzeń hormonalnych, np. niedoczynności tarczycy. Zaburzenia hormonalne u dzieci negatywnie wpływają na ich rozwój. USG tarczycy jest pomocne w ustaleniu przyczyny tych zaburzeń pod kątem morfologicznym – lekarz w USG może rozpoznać np. niepełne wykształcenie tarczycy lub jej atypowe położenie.

Badanie ultrasonograficzne jest bezpieczne dla dziecka i łatwo dostępne. USG tarczycy można dowolnie powtarzać bez narażenia dziecka na jakiekolwiek powikłania.

Zastosowanie USG tarczycy u dzieci

Niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy polega na niedoborze tyroksyny (T4) oraz trijodotyroniny (T3) – hormonu wydzielanego przez tarczycę. Niedoczynność tarczycy może spowodować niedorozwój układu nerwowego i obniżenie ilorazu inteligencji (IQ) u dziecka. Do przyczyn niedoczynności tarczycy należą wady wrodzone, zaburzenia genetyczne, niedobór lub nadmiar jodu oraz choroby autoimmunologiczne.

Diagnostyka polega na oznaczeniu we krwi poziomu tyroksyny i trijodotyroniny oraz tyreotropiny (TSH, hormonu wydzielanego przez przysadkę mózgową, który pobudza tarczycę do produkcji tyroksyny).

Badanie USG tarczycy wymiennie ze scyntygrafią pozwala na zróżnicowanie przyczyn stwierdzonej niedoczynności tarczycy u dzieci. Podczas badania USG tarczycy lekarz może m.in. stwierdzić:

  1. Ektopię czyli atypowe położenie tarczycy (najczęściej podjęzykowo),
  2. Agenezję czyli niewykształcenie się gruczołu tarczowego,
  3. Hipoplazję czyli zmniejszoną objętość tarczycy, która może wskazywać na:
    • niedoczynność przysadki,
    • mutację receptora dla tyreotropiny (TSH) czyli hormonu produkowanego przez przysadkę mózgową, który pobudza tarczycę do funkcji wydzielniczej,
  4. Normalną lub zwiększoną objętość tarczycy, co może wiązać się z:
    • przejściowym stanem niedoczynności tarczycy,
    • dyshormonogenezą czyli zaburzeniem syntezy hormonów tarczycy,
    • wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu hormonów tarczycy,
    • nieprawidłowościami w pobudzeniu receptorów aktywowanych przez hormony tarczycy (tzw. oporność na hormony tarczycy).

Powyżej opisane zmiany dotyczą tzw. wrodzonej niedoczynności tarczycy. Wczesne postawienie diagnozy i rozpoczęcia leczenia już u niemowlęcia umożliwia jego prawidłowy rozwój w dalszym okresie życia.

Wtórna niedoczynność tarczycy obecna u starszych dzieci i nastolatków najczęściej jest spowodowana przez autoimmunologiczne zapalenie tarczycy zwane również chorobą Hashimoto. Schorzenie to dotyka częściej dziewczynek niż chłopców. Choroba Hashimoto może występować izolowanie lub łącznie z innymi schorzeniami o podłożu autoimmunologicznym, np. cukrzycą typu I, młodzieńczym idiopatycznym zapaleniem stawów czy toczniem rumieniowatym układowym.

Do objawów niedoczynności tarczycy u młodzieży należą:

  • szybka męczliwość, przewlekłe uczucie zmęczenia, senność,
  • uczucie zimna, nietolerancja niskich temperatur,
  • osłabienie mięśni obręczy biodrowej i barkowej,
  • częste zaparcia,
  • blada, szorstka sucha skóra,
  • bradykardia (niska częstość skurczów serca),
  • opóźnione dojrzewanie płciowe,
  • zaburzenia miesiączkowania u dziewcząt.

Guzki na tarczycy u dzieci

Guzki na tarczycy u dzieci występują znacznie rzadziej w porównaniu do osób dorosłych. Guzki mogą być łagodne lub złośliwe. Obecność nieprawidłowych zmian ogniskowych na tarczycy u dzieci wiąże się z dużo wyższym ryzykiem wystąpienia raka tarczycy. Bardzo ważna jest dokładna diagnostyka. W razie stwierdzenia podejrzanych cech guzka w badaniu USG wykonuje się biopsję czyli pobranie materiału do badań cytologicznych.

Do czynników zwiększających ryzyko wystąpienia raka tarczycy u dzieci należą choroby autoimmunizacyjne tarczycy oraz zespoły genetyczne, np. choroba Cowdena czy zespół Wernera. USG tarczycy u dzieci z powyższymi zaburzeniami musi być regularnie wykonywane – częstotliwość badań USG określa lekarz endokrynolog dziecięcy.

Jak wygląda USG tarczycy u dzieci?

Podczas badania dziecko leży na plecach, a lekarz przykłada do okolicy szyi specjalną głowicę USG. Algorytm badania USG tarczycy u dzieci jest taki sam jak u dorosłych – zobacz Jak wygląda USG tarczycy /link/. Oprócz gruczołu tarczowego lekarz dokonuje oceny przyległych węzłów chłonnych i mięśni. Funkcja doppler USG pozwala na dokładne zbadanie ukrwienia tarczycy.

Podczas badania USG nie ma konieczności usypiania dziecka tak jak w przypadku badania rezonansu magnetycznego. Badanie USG jest w pełni bezpieczne dla dzieci i może być powtarzane wielokrotnie.

 

Źródło:

  1. Counts D, Varma SK, „Niedoczynność tarczycy u dzieci”, Pediatria po Dyplomie Vol. 14 Nr 2, Kwiecień 2010.
  2. Hyun Sook Hong, MD, Eun Hye Lee, MD et al. „Ultrasonography of Various Thyroid Diseases in Children and Adolescents” A Pictorial Essay. Korean journal of radiology: official journal of the Korean Radiological Society. (2015):16. 419-429.
  3. Guille, Jeremy T. et al. “Evaluation and Management of the Pediatric Thyroid Nodule.” The Oncologist 20.1 (2015): 19–27.

Najczęściej zadawane pytania o USG tarczycy dziecka:

{faqs cat=39}

Reklamy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *